May 4, 2017

A gralha Azul

A lenda da gralha azul
Gralha Azul - Canto da Gralha Azul (you tube)

    Antigamente a gralha azul era apenas uma gralha parda . Mas um dia essa gralha resolveu pedir a Deus que lhe desse uma missão que a fizesse muito útil e importante. Deus lhe deu um pinhão. A gralha pegou com seu bico com toda força e cuidado. Abriu o fruto e comeu a parte mais fina. A outra parte mais gordinha resolveu guardar para depois, enterrando-a no solo. Porém, alguns dias depois ela já havia esquecido o local onde havia enterrado o restante do pinhão.
    A gralha procurou muito, mas não encontrou aquela outra parte do fruto. Porém, ela percebeu que havia nascido na área onde havia enterrado a outra parte uma pequena araucária. Então, toda feliz, a gralha cuidou daquela árvore com todo amor e carinho. Quando o pinheiro cresceu e começou a dar frutos, ela começou a comer uma parte dos pinhões e enterrar a parte mais gordinha (semente), dando origem a novas araucárias. Em pouco tempo, conseguiu cobrir grande parte do Estado do Paraná com milhares de pinheiros, dando origem à floresta de Araucária. 
    Quando Deus viu o trabalho dessa gralha , resolveu dar um prêmio a ela: pintou suas penas da cor do céu, para que as pessoas pudessem reconhecer aquele pássaro, seu esforço e dedicação. Assim, a gralha que era parda, tornou-se azul.



Akaéobi maranduá

Kuxiíma akaéobi amuitá akaé yawé akaé pitũbika nhũ.
Ma, amũara aé  uikuputara uyururé Tupãsupé  umeẽẽ ixupé  puraki uaá umunha arama yepé aé maãkatu retana maãeté iuíri. 
Tupã umeē yepé kuri ixupé.  Akaé upisika kuá kurí esaetá atárupi, itiĩ irũ.    
Upirári kuá kuri asuí umbaúana  suaxara piypiri.
Uikuputara  umukaturu amũ suaxara ikirapiri kuimirĩ xiía umbaúkurí rã .     
Uyutymana aé iwipupé . Ma, amũaraitá riré sesaraipauana  rendawa mamé uyutymana kuri ruaxara parãga. 
Akaé usikári retana, ma niti uasémuana kuá kuri amũ ruaxara.
Ma, aé umaã usému uaá yepé kurimirá mirĩ aé uyutyma amũ ruaxara  rendawa maméupé. 
Aiwã , suri retana, akaé ukirai kuá mirá pá saisú , imboraisu (aê) iuíri irũmu. Kurimirá uyukiriári ramé asuí  umuyuá uyupirú, Akaé umbaú yupirú kuri yepé ruaxara asuí uyutyma kuri ruaxara ikirapiri (sainha) umusému amũ kurimirá pisasu. Aikuéntu uasui-ukuwau Paraná rendawa ruaxarusú  kurimirá tywatiwa irŭmu. 
Kuaié unaséri  Kurimirá kaaeté . 
Tupã umaã ramé akaé purakisawa, uikuputara umeē ,yepé putawa akaé supé: umuyuguaka sawa iwaka say rupi,mira umusupixuara-kwau arã kuá wuirá, semimutara iyumupuyaia iuíri. Kuaié akaé pitũbika umu akaéowi.

parãga  resto
mboraisu  carinhoafeto
asui  (asoy) cobrir
suaxara (sr) lado
kurimirá  araucária (árvore do pinhão)
uikuputara decidir   (ikópotara)
umuyuguaka colorir
iwaka say  cor do céu
musupixuara  reconhecer 
semimutara  sua vontade
iyumupuyaia  ter cuidado, mimar
pitũbika   pardo

Legendo de la lazura garolo


    Longe antaŭe la lazura garolo estis nur garolo bruneta same kiel ĉiuj aliaj. Sed iu tago la garolo decidis peti al Tupan ke li donu al ŝi mision per kiu ĝi fariĝos tre utila kaj grava. Tupan donis al ĝi unu pinsemon. La garolo prenis per sia beko kun plena forto kaj zorgo. Ĝi malfermis la frukton kaj manĝis la pli maldikan parton. La aliaj pli diketan parton ĝi decidis  gardi por poste. Ĝi enterigis en la grundo. Sed kelkaj tagoj poste ĝi jam forgesis la lokon kie ĝi enterigis la restantan parton de la pinsemon. La garolo serĉadis dum longa tempo, sed ne trovis la alian parton de la frukto.  Tamen  , ĝi rimarkis ke naskiĝis en la  areo kie ĝi enterigis la alian parton unu pina-arbeton. Tiam, feliĉega, la garolo zorgis tiun arbeton per sian tutan amon kaj kareson. Kiam la pinarbon kreskis kaj komencis havi frunktojn,ĝi komencis manĝi unu parton de la pinsemojn kaj enterigi la pli diketan parton (semon).
Tiu donis okazon al la naskiĝo de novaj pinarboj. Kaj baldaŭ,  ĝi sukcesis kovri grandan parton de la Paraná stato per miloj da pinarboj. Tiel naskiĝis la Pina Arbaro .
    Kiam Tupan vidis la laboron de la garolo, decidis doni al ĝi premion: Li kolorigis ĝiajn plumojn je la ĉielkoloro, por ke la homoj povus rekoni tiun birdon, ĝia klopodo kaj dediĉo. Tiel la garolo kiu estis parda fariĝis blua, kaj estas nomita nun Lazura garolo.

Tupan ☞ Dio
青小烏物語


   大昔に 青小烏は他の小烏と同じように、ただ少々茶色でした。しかし、ある日、その小烏はテゥパンに自分を役に立つ偉大なものにするような役割を頼む事に決定しました。
テゥパンはその小烏に一個の松の実をくれました。  その小烏は注意深く,力強くそれを自分の嘴で持ちました。その実を開いて細い部分を食べました。残った少し太めの部分を後で食べる為に土に埋めました。 しかし、数日後に、実の残りを何処に埋めたかを忘れてしまいました。 
 小烏はあちこち探しましたが,見つかる事がありませんでした。 
しかし、実の一部を埋めていた範囲のなかに、小さな松の木が生えていた事に気づきました。それで、幸せいっぱい、小烏はその木を愛情を込めて,かわいがって世話をしました。 松の木が大きく成って実るように成った時、その小烏は実の一部を食べ、残りの肥えている一部(たね)を埋めるようになりました。その為に新しい松の木が次々と生えてきて間もなくパラナ州地域の大部分を数千本の松の木で、覆う事が出来ました。 それが松木林の以来です。
 テゥパンが小烏の働きを見て、御褒美を与える事にしました : 人々がその鳥、その鳥の頑張っている事、その鳥の勤勉さをすぐ分かるように、その小烏の羽を空の色にしました。 それ以来、 少々茶色だった小烏が青くなりました。即ち青小烏
テゥパン ☞ 神

파랑 소까마귀이야기 


옛날에 파랑 소까마귀는 다른 소까마귀와 같은 단지 조금 갈색이었습니다. 그러나, 어느 , 소까마귀는 트팡 자신을 도움이 되는 위대한 것으로 하는 같은 역할을 부탁하는 것에 결정했습니다
트팡 소까마귀에게 한개의 소나무 씨를 주었습니다.   소까마귀는 조심스럽고, 힘세게 그것을 자신의 부리로 가졌습니다. 그 씨를 열려서 얇은 부분을 먹었습니다. 남은 굵은 부분을 나중에 먹기 위해서 흙에 메웠습니다그러나, 며칠 후에, 소나무 씨의 나머지를 어디로 메웠는지를 잊어버렸습니다.  
소까마귀는 이쪽 저쪽 찾았습니다만, 찾을 없었습니다.  
그러나, 씨의 일부를 메우고 있었던 지역의 안에, 작은 소나무가 있었던 것을 알아차렸습니다. 그래서, 행복 가득히, 소까마귀는 나무를 사랑을 포함하여, 귀여워해서 돌봤습니다소나무가 크게 이루어져서 열매 맺는 경우에 이루어졌을 , 소까마귀는 씨의 일부를 먹고, 나머지가 비옥해 있는 일부 () 메우게 되었습니다. 때문에 새로운 소나무가 차례로 돋아 나서 이윽고 파라나 주지역의 대부분을 몇천개의 소나무에서, 덮을 있었습니다그것이 소나무숲의 이래입니다
트팡 소까마귀의 활동을 보아서, 포상을 주기로 했습니다  사람들이 , 새가 열심히 하고 있는 , 새의 근면함을 바로 알기 위해, 소까마귀의 날개를 하늘의 색으로 했습니다 이후, 조금 갈색이었던 소까마귀가 파랗게 되었다 . 파랑 소까마귀

트팡 ☞ 하느님


The legend of the blue crow


    Formerly the blue crow was only a brown crow . But one day that  crow decided to ask God to give him a mission that would make him very useful and important. God gave him a pinion. The crow caught with his beak with all strength and care. He opened the fruit and ate the thin part. The other chubby part decided to save for later, burying it in the ground. But a few days later he had forgotten the place where he had buried the rest of the pinion.
    The crow searched for a lot, but did not find that other part of the fruit. However, he realized that had been born in the area where the other part had buried a small araucaria. Then, very happy, the blue crow took care of that tree with all love and affection. When the pine tree grew and began to bear fruit, it began to eat a part of the pine nuts and bury the chubby part (seed), giving rise to new araucarias. In a short time, it managed to cover much of the State of Paraná with thousands of pine trees, giving rise to the Araucaria forest.
    When God saw the work of that crow, he decided to give him a prize: he painted his feathers like the color of the sky, so that people could recognize that bird, his effort and dedication. So the brown crow was turned blue. Namely in a Blue crow .



أسطورة الغراب الأزرق

سابقا كان جاي الأزرق مجرد الغراب البني. ولكن في يوم من الأيام قرر هذا الغراب أن يسأل الله أن يعطيه مهمة لجعله مفيد جدا و مهم. لقد أعطى الله له ترس. الغراب التقطت مع قوة منقاره الكاملة والرعاية. وفتح الفاكهه وأكل جزء النحيف. قرر الجزء السمين لوقت لاحق، و دفنه في الأرض. ولكن بعد بضعة أيام كان قد نسى حيث كان قد دفن ما تبقى من ترس.    الغراب بدا الكثير ولكن لم يجد ذلك الجزء الآخر من الفاكهة. لكنها أدركت أنها قد ولدت في المنطقة حيث كان قد دفن الطرف الآخر أراوكاريا صغير. لذلك، لحسن الحظ، استغرق الغراب رعاية تلك الشجرة مع الحب والمودة. عندما نما الصنوبر وبدأت تؤتي ثمارها، وقالت انها بدأت تأكل قطعة من الصنوبر ودفن بدانة جزء (البذور)، مما أدى إلى الصنوبر جديدة. سرعان ما تمكنت من تغطية أكثر من ولاية بارانا مع الآلاف من أشجار الصنوبر، مما يؤدي إلى الغابة أراوكاريا.    فلما رأى الله عمل هذا الغراب، وقال انه قرر منح جائزة لها، من رسمت الأقلام لون السماء، حتى أن الناس يمكن أن تعترف بأن ترس والجهد والتفاني. وهكذا، فإن الغراب الذي كان البني، وأصبح الأزرق.             وتحديدا في الغراب الأزرق.                                 .                                   

(With the gentile correction of Sidique Asma)

Mar 26, 2017

Serra da Bela Adormecida

Lenda da Serra da Bela  Adormecida
    Um jovem casal da tribo Baré namoravam-se. 
    Eles passeavam pela mata quando foram atacados por um grupo rival. 
    O guerreiro enfrentou ferozmente os adversários dando oportunidade de a jovem fugir. 
    A bela moça, escondida entre as folhagens, viu seu amado ser morto pelos algozes . Ela, apavorada, se embrenhou mais e mais na mata. Aí ela se perdeu. Dias depois, ela faleceu de inanição.
    Tupã, sentindo compaixão do destino do casal, moldou a montanha de modo a representar o contorno da jovem deitada esperando eternamente pelo seu amado.

Kunhãmuku puranga ukéri uiku iuitera maranduá

    Baré auatiua aintá suí mukũi awá iunamorai uiku iepé amu. 
    Aintá uuatá-uatá kaa rupi iepé auatiua upiara utu aintá ramé. Maramunhangara umaramunhã atãrupi upiara-itá irũmu kunhãmuku uiauau-kuau arã.
    Kunhãmuku puranga iakanhemu saua piterupi uiku. Aé umaã yukasara uiuká imiausuua. Asuí sikie-eté   uikéiké kaa pupé. Apété uiuperdei , Amuarariré umanun iumasisauaresé.       
    Tupã muasisaua yuyawé panema resé umeen kuá arapukupuku usaru isausuua ienun kunhãmukuranha iuitiraresé


Legendo de la Montaro Dormanta Belulino

    Iu juna paro de la tribo Bare' sin enamiĝis.
    Ili promenadis tra la arbaro kiam estis atakataj de iu malamika grupo.
    La kuraĝa junulo batalis feroce kontraŭ la malamikoj por doni al la junulino oportunon por fuĝi.
    La bela junulino, kaŝite inter la foliaro, vidis sian amaton esti mortigata de la krueleguloj.
    Ŝi , timante , eniris pli kaj pli en la arbaro. Tiam ŝi sin perdis. Tagoj poste, ŝi  mortis  pro malsato.
    Tupan , sentis kompakton pro la sorto de la paro, kaj moldis la monton tiel ke ĝi povus prezenti la konturon de la junulino kiu kuŝante eterne atendas sian amaton.



いねむる美女山脈の物語

  バレー部族の若いカップルが恋愛をしていました。
彼らはジャングルを散歩している時、敵のグループに攻撃されました。
戦士は必死に敵と戦って、恋人に逃げる隙を与えました。
美しき娘は 茂みに隠れて、自分の恋人が残酷な敵に殺されるのを見ました。 
    彼女は怖くて、ますますジャングルへ入って行きました。そこで、迷ってしまいました。数日後に、飢えで死んでしまいました。
  テゥパン、そのカップルの運命を哀れんで、、若い娘が横たわって、永遠に自分の恋人を待つ姿を思い出させる形をそのところの山脈に与えました。

자는 미녀산맥의 이야기 

     바래 부족의 젊은 한쌍이 연애를 하고 있었습니다. 
그들은 정글을 산책하고 있었을 때, 적의 그룹에 공격당했습니다. 
     전사는 필사적으로 적과 싸우고, 연인에게 도망치는 틈을 주었습니다. 
     아름다운 아가씨는 숲에 숨고, 자신의 연인이 잔혹한 적에게 죽음을 당하는 것을 보았습니다.  
     그녀는 무섭고, 점점 정글에 들어갔다. 거기에서, 헤매버렸습니다. 며칠 후에, 굶주림으로 죽어버렸습니다. 
     트팡, 그 한쌍의 운명을 불쌍히 여겨서 , 젊은 아가씨가 눕고, 영원히 자신의 연인을 기다리는 모습을 상기시키는 형을 그 곳의 산맥에 주었습니다. 

Legend of Sleeping Beauty Mountain
     A young couple from the Baré tribe were dating each other.
    They was taking a walk in the woods when they were attacked by a rival group.
     The warrior fiercely faced the opponents giving to the young woman the  opportunity to escape.
     The beautiful girl, hidden among the foliage, saw her beloved being killed by the savages. She panicked, plunged deeper and deeper into the woods. She got lost. Days later, she died of starvation.
    Tupang, feeling compassion for the fate of the couple, shaped the mountain in such a way as to represent the contour of the young woman lying in wait eternally for her beloved.

أسطورة سييرا الفتاة الجميلة النائمة
.زوجین شابين من قبيلة باري يوعدان بعضها البعض
.أخذوا يمشون على الأقدام عبر الغابة عندما تعرضوا لھجوم من قبل مجموعة منافسة
.محارب واجھت بشراسة المعارضین إعطاء الفتاة فرصة للفرار
المحارب واجه بشراسة المعارضين و أعطى الفتاة فرصة للفرار
الفتاة الجميلة كانت مخبأة  بين أوراق الشجر رات  المحبوب قتلوا على أيدي الجلادين 
و انها كانت خائفة سقطت أعمق و أعمق في الغابة ثم أنها ضاعت و بعد أيام انها ماتت جوعا 
توبان أحس بالشفقة على مصير الزوجين شكل الجبل في مثل هذه الطريقة لتمثيل الكفاف من امراة شابة تتربص للابد لحبيبها 








Mar 20, 2017

Teru teru Bozu

BRILHA BRILHA BONZO

No Japão é costume principalmente entre crianças, fazer boneco de pano na figura de bonzo a que se dá o nome de teru teru bozu (brilha brilha bonzo) e dependurar fora pedindo que no dia seguinte não chova.
Aí eles cantam a música brilha brilha bonzo.
Como vêm, é uma melodia clara, no entanto dizem na China que: 
Há muito muito tempo passado, quando a chuva caia incessantemente e o povo sofria por isso, ouviu-se uma voz vinda do céu que disse: Se vocês me derem essa linda moça eu farei parar a chuva. Se porém não me derem farei que a cidade se afogue sob uma inundação.
Para salvar o povo a moça tornou-se vítima.
Logo que ela chegou ao céu, dizem, a chuva parou e clareou azul, azul. Em homenagem a ela que era hábil em recortar papel, as moças desde aí, fazem figuras recortadas em papel a que chamam souseijou (jóvem que limpa claro) e dependuram fora da casa.
 Já no Japão , dizem que:
    Quando sofriam pela chuva constante, veio um bonzo que pelo que diziam era afamado pelo fato de que quando ele rezava, a chuva sem falta cessava. Por isso ele foi obrigado a rezar ante o daimio . No dia seguinte também a chuva não parou. Como punição, a cabeça do bonzo foi cortada. Envolveram a cabeça com um pano branco e dependuraram fora .
      No dia seguinte, o dia ficou bem claro. Desde aí começou o costume de fazer boneco de pano branco para pedir o estiamento da chuva.


BRILBRILA BONZO


En Japanujo, estas kutimo precipe inter infanoj fari tukan pupon je la formo de bonzo kiu oni nomas “teru teru bozu” (brilbrila bonzo) kaj pendigi eksteren petante ke je la sekvanta tago ne pluvu.
Tiam ili kantas la muzikon brilbrilan bonzon.
Kiel vi vidas, estas hela melodio , sed tamen oni diras, en Ĉinio ke :
Antaŭ multa multa tempo, kiam la pluvo longe daŭris kaj la popolo sin ĝenis pro tio, aŭdiĝis voĉon el la ĉielo kiu diris: Se vi min donus tiun belan junulinon mi ĉesigos la pluvon; Tamen se vi ne min donus ŝin , mi dronigos la urbon per inundo. Por savi la popolo la junulino fariĝis viktimo. Tuj kiam ŝi atingis la ĉielon , oni diras, ĉesis pluvo kaj heliĝis blue blue. Rememorante ŝin kiu estis lerta je paper tondado, la junulinoj ek de tiam , faras ”hel puriganta-junulinon”(souseiĵou=掃清娘)el papero kaj pendigas eksteren.

Sed en Japanio, oni diras ke :
Kiam oni estis ĝenataj pro la senĉesa pluvado, venis iu bonzo kiu laŭ diro estis fama pro tio ke kiam li preĝus, la pluvo nepre tuj ĉesas. Tiam, li estis devigata preĝi antaũ la daimio. Tamen je la sekvanta tago ankaŭ la pluvo ne ĉesis. Kiel puno, la kapo de la bonzo estis fortranĉita. Oni envolvis la kapon per blanka tuko kaj pendigis eksteren. Je la sekvanta tago bonege heliĝis. Ek de tiam komenciĝis la kutimo fari pupon el blanka tuko por peti la ĉeson de la pluvo.

TERU TERU BOUZU


日本では 主に子供たちの間で明くる日が晴れる様にお願いして、テルテル坊主と言う名の 坊さんの形をまねった白い生地の人形 を作って、外に掛ける習慣があります。 
その時彼らはテルテル坊主の歌を歌います。見ている通りに明るいメロヂーの歌ですが、中国ではこう言う話があります。

遠い昔、雨が降り続いて困っていたとき、天から「その美しい娘を差し出せば晴れにするが、差し出さなければ都を水没させる」と声がしました。人々を大雨から救うため、少女が犠牲となり天に昇ると、雨がやんで、青青明るなりましたそうです。切り紙の得意だった彼女を偲んで、娘たちは紙で『掃晴娘(そうせいじょう)』を作って吊るすようになったのです。”

しかし、日本ではこう言われる:
昔、降り続く雨に困っていると、ひとりのお坊さんがやって来ました。お経を唱えてもらえば必ず晴れることで有名なのだといいます。そこで殿様の前でお経を唱えてもらいましたが、次の日も雨は降り止みませんでした。罰として、お坊さんは首をはねられてしまいます。その首を白い布で包んで吊るしたところ、次の日はよく晴れました。これがてるてる坊主の始まり”


빛난빛난스님 

일본에서는 주로 어린이들의 사이에 이튿날이 개이도록 부탁하고, 빛난빛난스님 
 테르테르보으즈라고 말하는 이름의 스님 형을 모방한 옷감 인형을 만들고, 밖에 거는 습관이 있습니다.  
그들은 빛난빛난스님테르테르보으즈 노래를 부릅니다. 보고 있는 대로 밝은 멜로디의 노래입니다만, 중국에서는 이러한 이야기가 있습니다

옛날, 비가 계속 내려서 곤란하고 있었을 , 하늘로부터 아름다운 딸을 내밀면 맑음으로 하지만, 내밀지 않으면 도를 수몰시킨다라고 소리가 났습니다. 사람들을 큰비로 구하기 위해서, 소녀가 희생이 되어 하늘로 올라가면, 비가 그치고, 청청 명루든지 늘었다고 합니다. 자른종이가 가장 자신있었던 그녀를 그리워하고, 딸들은 종이로 『掃晴娘(소으세이조으)』 만들어서 달아 매게 되었습니다. ” 

그런데,일본에서 이렇게말하고 있어:
옛날, 계속내리는 비에 곤란을 겪고 있으면, 혼자의 스님이 왔습니다. 경을 외치게 하면 반드시 개는 것으로 유명한 것이라고 합니다. 거기에서 영주 앞에서 경을 외치게 했습니다만, 다음 날도 비는 그치지 않았습니다. 벌로서, 스님은 목을 치여버립니다. 목을 천으로 감싸서 달아 , 다음의 날은 갰습니다. 이것이떼르떼르보으즈 시작

UERÁ UERÁ PAÍ


Taina-itá ipyrũgawa uiku kuasawa umunhã paí ranha waá sera   teru teru bozu (uerá uerá paí), asuí uyururé arariré niti iamana arã uyatiku ukara kiti Japãu upe.
Aiwã, aintá unhengari nhengarisawa “uerá uerá paí”.
Pemaã yawé, kuá nhengarisawa surí. Ma, paá, China upé:
“Kuximakuera, iamanana uiku pituúíme ramé, awápanhen umupurarana . Ape te, iwakásuí urúri nheenga iyawé :
―Penhẽ pemeẽramé nhaã kunhãmuku puranga xarã, ixé amupituúkuri amana. Ma, ti pemeēramé ixé amuyupipika tawa .
Kunhamuku uyumu  VITIMA upuxirũarama awatywa
Aé usikairũ iwaka upé, paá, amana mupika, asuí uyumupetinga , paua owi owi.

Umanduai sesé waá upuyawawa  ukiti kuasia (papera), kunhãmuku-itá apetẽsuí , umunhã kuasiraanga waá sera “souseijyou” (kunhãmuku upiíri rimpu) asuí uyatiku ukara upé.

Ma, paá , Japãu upé:

   Awápanhen umupurarana uiku amana pituúíma resé, urúri paí  paárupí  waá awapanhen ukwauana seseuara aé uyumué ramé,  amana supiwara tẽ iamana pituú. 
Iresé aé uyumué ikuwau   Mundusara renundé . Ma, arariré iamana iuiri rẽ. Aé umumunuka, paí rakanga supiara ramo . 

   Upupekaã sakanga  pana murutinga irũmu riré uyatiku ukara upé . Arariréramé, ara mupurã puranga . Apesuí uyupiru kuá kuawa umunhã  paí raanga panamurutinga   uyururéu arã amana mupika .